Brojevi 2: Honderdtallen, duizend en de klok
In les 7 leerde je tellen tot 100. Nu ga je verder: de honderdtallen, tisuća (duizend) en hoe laat het is. En je leert één belangrijke regel: na 1, na 2–4 en na 5 en meer krijgt het woord een andere vorm: jedan sat, dva sata, pet sati.
De honderdtallen: + sto
Honderd is sto. De andere honderdtallen plak je er gewoon aan vast: tristo is “driehonderd”. Anders dan bij 14 en 40 blijft četiri hier heel: četiristo.
| Getal | Kroatisch | Opbouw |
|---|---|---|
| 100 | sto | |
| 200 | dvjesto | dv |
| 300 | tristo | tri + sto |
| 400 | četiristo | četiri + sto |
| 500 | petsto | pet + sto |
| 600 | šesto | šes |
| 700 | sedamsto | sedam + sto |
| 800 | osamsto | osam + sto |
| 900 | devetsto | devet + sto |
Let op de rode woorden: 200 begint met dvje-, net als dvije, en bij 600 valt er een st weg. šesto (600) lijkt op šezdeset (60) en šesnaest (16): kijk goed naar het einde.
Grotere getallen samenstellen
Je zegt gewoon alles na elkaar, van groot naar klein, zoals in het Engels. Geen “en” nodig: sto dvadeset pet is 125.
| Getal | Kroatisch |
|---|---|
| 125 | sto dvadeset pet |
| 250 | dvjesto pedeset |
| 482 | četiristo osamdeset dva |
| 999 | devetsto devedeset devet |
Duizend: tisuća
tisuća is een vrouwelijk woord, net als kuća. Daarom zeg je dvije tisuće (niet dva, zie les 7). Duizend op zich is meestal tisuću: Košta tisuću eura.
| Getal | Kroatisch |
|---|---|
| 1000 | tisućuof: jedna tisuća |
| 2000 | dvije tisuće |
| 3000 | tri tisuće |
| 5000 | pet tisuća |
| 10.000 | deset tisuća |
| 100.000 | sto tisuća |
| 1500 | tisuću petsto |
| 2026 | dvije tisuće dvadeset šest |
Grote getallen schrijf je in het Kroatisch met een punt of een spatie: 10.000 of 10 000, net als in het Nederlands.
De regel: 1, 2–4 en 5+
Na een getal verandert het woord. Er zijn drie vormen: één na 1, één na 2, 3 en 4, en één na 5 en meer. Dat geldt voor bijna elk woord. Bij euro zijn de laatste twee toevallig gelijk (eura), daarom was het in les 7 zo makkelijk.
| Woord | 1 | 2, 3, 4 | 5 en meer |
|---|---|---|---|
| satuur | jedan sat | dva sata | pet sati |
| tisućaduizend | jedna tisuća | dvije tisuće | pet tisuća |
| godinajaar | jedna godina | dvije godine | pet godina |
| euroeuro | jedan euro | dva eura | pet eura |
Het laatste woord telt
Bij een samengesteld getal kijk je alleen naar het laatste woord. En pas op: 11 tot 14 eindigen op -naest, niet op jedan, dva, tri of četiri. Die krijgen dus de vorm van 5+.
- dvadeset jedna godina21: het laatste woord is jedna → godina
- dvadeset dvije godine22: het laatste woord is dvije → godine
- dvadeset pet godina25: het laatste woord is pet → godina
- dvanaest godina12: dvanaest is niet dva! 11 tot 14 krijgen ook godina
Koliko je sati? Hoe laat is het?
Letterlijk: “hoeveel uren is het?”. Hier gebruik je de regel meteen: sat, sata of sati. Bij 2–4 zeg je ook su in plaats van je. Kort antwoorden mag: Pet sati.
| Tijd | Kroatisch |
|---|---|
| 1:00 | Jedan je sat. |
| 2:00 | Dva su sata. |
| 5:00 | Pet je sati. |
| 12:00 | Dvanaest je sati. |
| 21:00 | Dvadeset jedan sat. |
| 2:30 | pola tri |
| 3:15 | tri i petnaest |
| 4:45 | četvrt do pet |
| 4:50 | deset do pet |
pola werkt zoals in het Nederlands: pola tri is half drie (2:30). Na het uur zeg je i (over), ervoor do (voor); een kwartier is četvrt. Om hoe laat? U koliko sati? – U pet sati.
Je leeftijd volgt dezelfde regel: Imam dvadeset dvije godine (22), maar Imam dvadeset pet godina (25). Ben je 21, 31…? Dan zeg je Imam dvadeset jednu godinu; waarom het jednu wordt, leer je bij de akkusatief. Een jaartal zeg je als een gewoon getal: 2026 is dvije tisuće dvadeset šest.
Klaar met deze les? Vink ze af, dan zie je ze terug in je voortgang (daarvoor heb je een account nodig).